Antik camlar 

Kadehler

Latincesi carchesium olan içki kaplarının antik dönemde bu isimle kullanıldığına dair herhangi bir kanıt olmasa da modern yazarlar tarafından kulpsuz içki kapları için bu terminoloji kullanılmaktadır. İçki kapları ya da diğer bir deyişle kadehlerin, ağız kenarları düz, ateşe tutularak yuvarlatılmış ya da katlanmış olan kadehlerin gövdeleri yarı küresel, ters konik, silindir ya da çan biçimli olabilmektedir. Gövde ise genellikle alçak bir silindir şeklinde ayak ile disk şeklinde yuvarlak kaideye bağlanmakadır. Disk şeklindeki ayaklı kadehler İ.S. 4. yüzyılda yaygın görülen genel formlar arasındadır. Ayak kısmı düz ya da dışa bombeli olabilmektedir. Sapın masif ya da içi boş olduğu örnekler de bulunmaktadır. Pompei deki buluntular arasında yatay çizgi dekorlu örneklere de rastlanmaktadır. Zümrüt yeşili, koyu eflatun ve kobalt mavi renkleri de bilinmektedir. Mavimsi-yeşil renkte yapılan tiplerinin ise yükseklikleri 13-17 cm. arasında değişmektedir. Isings kadehler için Roma dönemi Akdeniz tipi camlar olduklarını belirtmiştir. Kadehlerin bir çok cam formundan farklı olarak Erken Ortaçağ a kadar kullanımları devam etmiştir. Daha sonraları ise İtalya da oldukça yaygın bir form olarak kullanılmışlar günümüzde de hala içki kabı olarak kadehlerin kullanımı devam etmiştir.

Kadehlerin dekorlu örnekleri de bulunmaktadır. Almanya-Neuss da sarımsı-kahverengi camdan yapılmış ve opak beyaz ve koyu mavi renkli cam ipliğnden yatay dekorları olan iki parça kadeh parçası ele geçmiştir. Bunlar Rheinisches Landes Museum envanterinde bulunmaktadır. Bu parçaların sadece kaide kısmı ve gövdenin alt kısımları korunmuştur. Bu parçalar olasılıkla karınlı gövdeye sahip kadehlere ait olmalıdır. Bu parçalar İ.S. 1. yüzyıla tarihlendirilmektedir.

Asi ırmağı kıyısında bir Suriye yerleşimi olan Apameia da ele geçen cam eserler arasında kadehlere ait kaide ve gövde parçaları ortaya çıkarılmıştır. Bu parçalar İ.S. 5. ve 6. yüzyıla tarihlenmektedir. Atina Agorası nda ise İ.S. 3. ile İ.S. 5. yüzyıla tarihlenen bir kadeh parçası bulunmuştur. Dura Europos kazılarında da cam kadehlere ait bombeli ayaklı kaide parçaları ele geçmiştir. Clairmont, bu kadeh tipine ait parçaları İ.S. 4. yüzyıl ve sonrasına tarhilendirirken bu bombeli ayaklı kadeh tipinin Dura Europos ve diğer Suriye merkezlerinde İ.S. 2. ve 3. yüzyıllara ait cam iplik dekorlarda görülmesinden dolayı, Dura Europos taki bu formların söz edilen dönemler arasında üretilmiş olması gerektiğini düşünmektedir.

a) Konik yüksek kadeli kadehler.
b) Yassılaştırılmış, hafif konkav dipli kadehler.
c) Yüksek ayaklı, tüp biçimli halka kaideli kadehler.
Konik yüksek kadeli kadehler, 4.3 cm. ile 7 cm arasında değişen kaide çaplarına sahiplerdir. Bu tipdeki kadehlerin benzer örnekleri Geç Roma, Erken Bizans dönemine tarihlenmektedir. Yassılaştırılmış, hafif konkav dipli kadehler, Tüp biçimli halka kaideli kadehlerdir. Bu kadeh tipleri yüksek dışa bombeli ayağa sahip, konkav dipli örneklerdir. Bu formların benzerleri İ.S. 4. ve 5. yüzyılda hem kadeh hem de kandil olarak kullanılmışlardır. İ.S. 4 yüzyıldan başlıyarak geç dönemlere kadar kullanılığı bilinmektedir.